zei Theo tegen me. Hij kende niet alle namen meer en twijfelde over een paar jaartallen. Dat gaf hem een gevoel van onzekerheid. Hij was bang dat het verhaal hem ontglipte, net nu hij het aan mij ging vertellen.
Ik zie die onzekerheid bij veel mensen van wie ik het levensverhaal opteken. En keer op keer blijkt dat ze veel meer weten dan ze denken. Het zijn zelden de grote lijnen die vergeten zijn, maar eerder details als een achternaam of de naam van een school of organisatie. Dat zijn dingen die ik, als biograaf, gewoon kan uitzoeken.
Wat ik als schrijver veel meer nodig heb dan dat soort gegevens, is weten hoe iemand gebeurtenissen heeft beleefd. Gevoelens, gedachten, waarom een beslissing toen de juiste leek. Een levensverhaal is geen feitenrelaas, maar de beleving van de geportretteerde.
Jouw blik, jouw stem
Theo was zo onzeker over zijn geheugen, dat hij uit voorzorg zijn opvolger en een goede vriend uitnodigde bij het interview. Mensen die inderdaad boeiende dingen te vertellen hadden. Maar het werd hún verhaal, niet dat van Theo. Zijn opvolger vertelde over de bedrijfscijfers, zijn vriend over de bergtochten die ze samen hadden gemaakt. Waardevol, maar wat ik zocht, waren Theo’s herinnering, blik en stem.
Daarom vroeg ik hem om voor het volgende interview niet opnieuw buitenstaanders uit te nodigen. Zodat hij rustig kon vertellen zonder dat iemand anders invulde of aanvulde. Pas als er daarna nog hiaten zijn, bel ik gericht een collega, vriend of familielid om dat stukje aan te vullen. Zo blijft de kern van het verhaal van Theo, en wordt er alleen aangevuld waar dat nodig is.
Een interview is geen overhoring
Het schrijven van ongeveer veertig levensboeken heeft me geleerd dat het geheugen zelden lineair werkt. Herinneringen komen niet op commando, maar in flarden. Een geur of een foto kunnen onverwachte laadjes opentrekken. Mijn taak is niet om te overhoren, maar om met de juiste vragen die herinneringen tot leven te wekken.
Een levensverhaal is geen opsomming van feitjes. Het is de manier waarop jij terugkijkt op jouw leven. Met alle twijfel, trots, verdriet en humor die daarbij hoort. Dat verhaal verdient het om zonder ruis van buitenaf uit jouzelf te komen. Het gaat om de stem die het verhaal draagt – jouw stem.
Neem contact op!
Denk je erover om jouw levensverhaal, of dat van een dierbare, op te (laten) schrijven? Neem dan hier vrijblijvend contact op. Ik vertel je graag wat de mogelijkheden zijn. En kijk ook eens op de pagina Levensverhalen van deze site, daar staat al veel informatie.
© 2025 Website laten maken Zwolle
