‘Ik ben bang dat ik al veel vergeten ben…’
Dat zeggen veel van mijn klanten aan het begin van het eerste gesprek. Een naam die is ontschoten, twijfel over een jaartal, een gebeurtenis die alleen nog vaag op het netvlies staat. Dat geeft een gevoel van onzekerheid – het verhaal ontglipt je, net op het moment dat je het wilt vastleggen.
Ik begrijp die angst en zie hem bij veel mensen van wie ik het levensverhaal opteken. En keer op keer blijkt dat mensen veel meer weten dan ze denken. Het zijn zelden de grote lijnen die vergeten zijn, maar eerder de details: een achternaam, een precieze datum, de naam van een school of organisatie. Dat zijn dingen die ik, als biograaf, gewoon kan uitzoeken.
Wat ik als schrijver nodig heb, kun jij mij altijd geven: joúw beleving van de gebeurtenissen. Gevoelens, gedachten, waarom een beslissing toen de juiste leek. Een levensverhaal is geen feitenrelaas, maar de beleving van jou als geportretteerde.
Jouw beleving, jouw blik, jouw stem
Ik had onlangs een klant — noem hem Karel — die zo onzeker was over zijn geheugen, dat hij uit voorzorg zijn opvolger en een goede vriend uitnodigde bij het interview. Mensen die inderdaad boeiende dingen te vertellen hadden. Maar het werd hún verhaal, niet dat van Karel. Zijn opvolger vertelde over de bedrijfscijfers, zijn vriend over de bergtochten die ze samen hadden gemaakt. Waardevol, maar niet wat nodig was. Wat ik zocht, was Karels herinnering, Karels blik, Karels stem.
Daarom vroeg ik hem om voor het volgende interview niet opnieuw buitenstaanders uit te nodigen. Zodat hij rustig kon vertellen zonder dat iemand anders invulde, aanvulde of bijstuurde. Pas als er daarna nog hiaten zijn, bel ik gericht een collega, vriend of familielid om dat stukje aan te vullen. Zo blijft de kern van het verhaal van Karel, en wordt er alleen aangevuld waar dat nodig is.
Een interview is geen overhoring
Het schrijven van ongeveer veertig levensboeken heeft me geleerd dat het geheugen zelden lineair werkt. Herinneringen komen niet op commando. Ze komen in flarden, via een geur, een foto, een net gestelde vraag. Mijn taak is niet om te overhoren, maar om met de juiste vragen die herinneringen weer tot leven te wekken. Soms zijn mensen verrast als ze merken hoeveel ze nog weten.
Een levensverhaal is geen opsomming van feitjes. Het is de manier waarop jij terugkijkt op jouw leven. Met alle twijfel, trots, verdriet en humor die daarbij hoort. Dat verhaal verdient het om zonder ruis van buitenaf uit jouzelf te komen. Het gaat om de stem die het verhaal draagt – jouw stem.
Neem contact op!
Denk je erover om jouw levensverhaal, of dat van een dierbare, op te (laten) schrijven? Neem dan hier vrijblijvend contact op. Ik vertel je graag wat de mogelijkheden zijn. En kijk ook eens op de pagina Levensverhalen van deze site, daar staat al veel informatie.
© 2025 Website laten maken Zwolle
